Over 'Mekaar zien en het belang van cultuur in de gevangenis'

In de meest recente editie van FATIK, Tijdschrift voor Strafbeleid en Gevangeniswezen, verscheen een bijdrage over het belang van cultuur in de gevangenis. De Rode antraciet is sinds 2004 actief in de Vlaamse en Brusselse gevangenissen. Door de jaren heen vergaarde ze expertise in het vertalen van het culturele aanbod in de vrije samenleving naar de gevangeniscontext.

"Deelnemen aan culturele activiteiten geeft gedetineerden ruimte voor engagement, zelfontplooiing en sociale verbinding."

Doorheen de bijdrage worden projecten besproken aan de hand van de vijf belangrijke rollen die cultuur in de gevangenis volgens De Rode Antraciet speelt: expressie aanmoedigen, dialoog voeren, uitnodigen tot leren, inclusie vormgeven en participatie aanwakkeren.

Uitnodigen tot leren

"Cultuur is kunst, maar ook de kans op ontmoeting; cultuur als ontspanning, inspanning, een leerkans."

Het leeraanbod dat de onderwijspartners organiseren in de gevangenissen kadert binnen het formele leren. De culturele activiteiten en projecten waarin De Rode Antraciet voorziet, plaatst men onder de noemer informeel leren. Dat kan bijvoorbeeld een vorming zijn rond persoonsgerichte thema's zoals communicatie en agressie. Het werken aan sociale vaardigheden en het ontwikkelen van een sterk zelfbewustzijn zijn immers van groot belang om de gedetineerde ook buiten gevangenismuren op weg te helpen. Ook sessies met betrekking tot maatschappelijke thema's zoals mensenrechten of politieke vorming staan op het programma. De Rode Antraciet gelooft dat wanneer individuen in detentie in verbinding blijven staan met de samenleving, ze hier later hun plek makkelijker in terugvinden. Ook iemand in detentie is voor hen nog altijd een deelnemer aan de samenleving.

Informeel leren beoogt het oefenen van competenties die zowel binnen als buiten de muren nodig zijn. Denk maar aan luisteren naar anderen, afspraken naleven, zijn eigen mening positief kunnen verwoorden, introspectie of een constructieve werkhouding ontwikkelen. Werken aan deze vaardigheden kan de start in formele trajecten zoals onderwijs of een beroepsopleiding faciliteren, intra - of extra muros.

Klik hier om meer te weten te komen over de projecten en de visie van De Rode Antraciet. Wil je de volledige bijdrage lezen? Neem gerust contact op met Bieke Deloof - Klasbak co√∂rdinator - via Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken. 

Baeckens, T. (2019). Over 'Mekaar zien en het belang van cultuur in de gevangenis'. FATIK, Tijdschrift voor Strafbeleid en Gevangeniswezen, 36 (161), 32-36.